AWB Thema’s

De gemeenteraad heeft in 2025 de visie “De Kracht van Waalre” opnieuw vastgesteld. Deze visie heeft tot doel de inwoners van Aalst-Waalre in hun kracht te zetten door als gemeente daadwerkelijk gebruik te maken van hun kennis, ervaring en deskundigheid.
AWB steunt deze visie en ziet er actief op toe dat het niet bij goede intenties en beleidsdocumenten blijft, maar dat inwoners ook daadwerkelijk worden betrokken en ingezet bij beleid, uitvoering en evaluatie.

Burgers die hun eigen situatie, of die van hun straat, buurt of dorp willen verbeteren, kunnen rekenen op de aandacht en waar mogelijk steun van AWB.

AWB streeft ernaar dat uitvoerende professionals samen met inwoners maatwerk leveren. Onder andere is dit van groot belang binnen het sociale domein. Daarbij zal niet worden geschroomd om de grenzen van wet- en regelgeving op te zoeken. Uitgangspunt is steeds dat de overheid haar burgers serieus neemt en vertrouwt.

Bij alle gemeentelijke en regionale opgaven wordt gestreefd naar een duurzame balans tussen sociale (People), ecologische (Planet) en economische doelen (Profit). Het woon- en leefklimaat vormt daarbij steeds het uitgangspunt.

Verduurzaming krijgt prioriteit

Verduurzaming van de bestaande woningvoorraad krijgt prioriteit. Burgerinitiatieven op het gebied van duurzaamheid krijgen ruim baan.

Duurzaam bouwen en het verduurzamen van de bestaande woningvoorraad, zowel in de sociale huursector als in de koopsector, is een belangrijk thema voor de komende jaren. De gemeente Waalre heeft de ambitie om in 2030 een energie neutrale gemeente te zijn. Dit betekent dat we zo min mogelijk energie verbruiken en dat de energie die nodig is duurzaam wordt opgewekt. Voor nieuwbouw geldt dat vergunningaanvragen moeten voldoen aan de eisen voor bijna energie neutrale gebouwen (BENG).

Warmtetransitie

In het kader van de warmtetransitie worden de komende jaren forse stappen gezet in de verdere verduurzaming van de bestaande woningvoorraad. Woningen worden stapsgewijs afgekoppeld van het gasnet. Het gasnet blijft behouden voor de distributie van alternatieve energiedragers, zoals groene waterstof.

De kosten voor woningisolatie en de stijgende energiekosten komen direct ten laste van inwoners. Wat AWB betreft dient de warmtetransitie haalbaar en betaalbaar te zijn. Dit vraagt om een stevige lobby richting de rijksoverheid, onder andere via de VNG, aangezien dit probleem landelijk speelt.

Grootschalige opwek van zonne- en windenergie

AWB is niet voornemens om grootschalige opweklocaties ruimtelijk te faciliteren. Dit betekent niet dat AWB de gevolgen van klimaatverandering bagatelliseert.

AWB wil uitsluitend bijdragen aan de energietransitie via kleinschalige zonne-energieprojecten die passen bij de schaal en karakteristiek van Aalst-Waalre, draagvlak hebben bij inwoners en geen onomkeerbare schade veroorzaken aan gezondheid, natuur, landschap en leefomgeving. Zonnepanelen op daken en langs infrastructuur hebben onze voorkeur. Voor windmolens ziet AWB in Aalst-Waalre geen mogelijkheden.

De instrumenten van de Omgevingswet bieden ruimte om deze ambities in dialoog met inwoners vorm te geven.

Gescheiden afvalinzameling

AWB wil het huidige systeem van afvalinzameling behouden en uitbreiden met een extra inzamelmogelijkheid voor grof restafval.
De invoering van diftar heeft geleid tot een aanzienlijke reductie van restafval en geeft inwoners invloed op de hoogte van de afvalstoffenheffing. AWB ziet diftar als een beloningssysteem voor goed scheiden. Verdere aanscherping is niet nodig, anders dan via het afschaffen van grote grijze containers.

AWB pleit voor het voeren van een actieve grondpolitiek. Dit betekent dat de gemeente zelf bouwgronden verwerft, zodat ruimtelijke ontwikkelingen waaronder de bouw van betaalbare sociale huur- en koopwoningen, in eigen hand kunnen worden gehouden en niet afhankelijk zijn van derden.

AWB is van mening dat alle grondexploitaties minimaal kostendekkend moeten zijn en bij voorkeur worden afgesloten met een positief financieel resultaat.

De overspannen woningmarkt maakt dat jongeren en met name starters nauwelijks nog een woning kunnen vinden. AWB acht het noodzakelijk dat ook in de komende raadsperiode minimaal 50% van de nieuwbouw bestaat uit sociale huur- en betaalbare koopwoningen, waarvan 30% sociale huur. Voor betaalbare koopwoningen geldt een bewoningsplicht.

Wonen is voor AWB een grondrecht. Ook moet er in de bouwplannen ruimte zijn voor Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO).  AWB zou graag zien dat een deel van de woningen ten goede komt van de eigen inwoners en dat daarbij inwoners met een sociaal maatschappelijke binding voorrang krijgen. Op nieuwe betaalbare koopwoningen willen wij de zelfbewoningplicht van toepassing verklaren.

Agrariërs die hun bedrijf beëindigen of willen omschakelen naar duurzame bedrijfsvoering moeten ruime mogelijkheden krijgen voor alternatief gebruik van vrijkomende gronden en opstallen. AWB ziet kansen in combinaties van collectieve woonvormen, natuurontwikkeling en biologische landbouw, passend binnen provinciale kaders.

AWB zet de rem op nieuwe commerciële landgoederen. De bouw van dure woningen buiten bestaande bouwvlakken tast natuur en landschap aan, terwijl de maatschappelijke meerwaarde vaak beperkt is.

Door toenemende druk op het buitengebied dienen extra rustgebieden ter bescherming van flora en fauna te worden aangewezen en juridisch te worden vastgelegd in omgevingsplannen.

In het buitengebied en langs bospaden willen wij ten behoeve van de wandelaars meer zitbanken en afvalbakken plaatsen.

AWB zet zich in voor behoud van het dorpse karakter door aandacht voor leefbaarheid, sociale verbondenheid, bereikbare voorzieningen en een veilige, groene woonomgeving. Zo blijft Aalst‑Waalre een gemeenschap waar mensen elkaar kennen en helpen.

Aalst-Waalre kent een rijk verenigingsleven dat draait op vrijwilligers. Door ondersteuning, faciliteiten en waardering blijft de sociale cohesie behouden. Gemeenschapshuizen en wijkhoreca vervullen hierin een sleutelrol.

AWB waardeert lokale vrijwilligersinitiatieven zoals “Goed voor Mekaar” en de Voedselbank en ondersteunt deze waar nodig. Tegelijk blijft de gemeente verantwoordelijk voor de regie op effectieve armoedebestrijding.

Sport en bewegen dragen bij aan welzijn, gezondheid en sociale samenhang. AWB investeert in sportclubs en vrijwilligers en sluit aan bij het thema “Met sport valt veel te winnen”.

AWB wil dat de Kaderrichtlijn Water via instructieregels in het omgevingsplan wordt geborgd. Het gebruik van pesticiden en glyfosaat dient te worden verboden, ook in pachtcontracten. Schoon water is een basisbehoefte.

Bejaarden- en verzorgingstehuizen zoals we die vroeger kenden bestaan niet meer. Van ouderen wordt verwacht dat zij, zo nodig met ondersteuning van thuiszorg en mantelzorgers, zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen. Dit is echter niet voor iedereen haalbaar.

Voor ouderen die dat willen en kunnen, moet er passende en betaalbare woonruimte beschikbaar zijn dichtbij voorzieningen, bij voorkeur in de eigen vertrouwde omgeving. Daarbij kan, waar gewenst, gebruik worden gemaakt van domotica en andere technologische ondersteuning die bijdraagt aan veiligheid en zelfredzaamheid.

AWB is van mening dat de inzet van het eigen netwerk niet als vanzelfsprekend uitgangspunt mag worden gehanteerd. Niet iedere oudere beschikt over een sociaal netwerk dat zorg en ondersteuning kan bieden, en ook binnen bestaande netwerken zijn grenzen aan wat gevraagd kan worden.

De verantwoordelijkheid voor passende ondersteuning ligt primair bij de samenleving als geheel en bij de overheid. Informele zorg kan aanvullend zijn, maar mag nooit een voorwaarde worden om noodzakelijke hulp te ontvangen.

Mantelzorgers vervullen een belangrijke rol, maar deze inzet kent grenzen. Overbelasting ligt vaak op de loer en kan leiden tot uitval en gezondheidsproblemen.

AWB vindt dat signalen van overbelasting vroegtijdig moeten worden herkend en dat ondersteuning snel en laagdrempelig beschikbaar moet zijn. Dit kan variëren van tijdelijke ontlasting en begeleiding tot aanvullende professionele zorg. Niemand mag vastlopen doordat hulp te laat komt.

Voor ouderen die niet langer zelfstandig kunnen wonen, wil AWB een waardige, veilige en passende woon- en zorgomgeving garanderen. Dit betekent dat er voldoende capaciteit moet zijn aan moderne verpleeghuisvoorzieningen in zowel Aalst als Waalre.

AWB zet in op het realiseren van de plannen voor de nieuwbouw van het verpleeghuis ’t Laar en op het moderniseren van het verpleeghuis De Hoevenakkers. Ouderen moeten zo veel mogelijk in hun eigen vertrouwde omgeving oud kunnen worden, met nabijheid van familie, bekenden en voorzieningen.

AWB vindt dat problemen bij jongeren zo vroeg mogelijk gesignaleerd moeten worden. Vroegsignalering voorkomt dat kleine problemen uitgroeien tot complexe en kostbare trajecten. Dit vraagt om goede samenwerking tussen scholen, jeugdzorg, jongerenwerk, sportverenigingen en ouders. Preventie staat daarbij centraal. Jongeren verdienen, naast ouderen, nadrukkelijk aandacht binnen het gemeentelijk beleid. Zij vormen immers de toekomst van onze gemeente. AWB hanteert hierbij de vijf jongerenpijlers: participatie, zorg, gezondheid, onderwijs en vrije tijd. Deze pijlers vragen niet alleen aandacht voor jongeren, maar vooral beleid met jongeren. Gezien het succes van het  jeugd- en jongerenwerk in het in De Pracht gevestigde jeugdhonk verdient dit wat AWB betreft navolging in het kerkdorp Waalre. We gaan dan ook op zoek naar een daarvoor geschikte locatie.

Wanneer jongeren toch vastlopen, moet snel maatwerk beschikbaar zijn. Lange wachttijden en bureaucratische procedures leiden tot verergering van problemen en persoonlijke ellende. AWB wil dat professionals de ruimte krijgen om snel en passend in te grijpen, afgestemd op de individuele situatie van de jongere en het gezin.

De overgang van 18- naar 18+ is voor veel jongeren problematisch. AWB wil dat jongeren in de leeftijd van 18 tot 23 jaar goed begeleid worden richting zelfstandigheid. Dit betreft niet alleen wonen, maar ook onderwijs, werk, financiën en mentale gezondheid. Niemand mag tussen wal en schip vallen.

Jongeren en starters moeten de mogelijkheid krijgen om in hun eigen dorp te blijven wonen. AWB zet zich in voor voldoende betaalbare woonruimte voor deze doelgroep. Dit draagt bij aan de leefbaarheid, sociale samenhang en toekomstbestendigheid van Aalst-Waalre.

Een goede bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid zijn essentieel voor Aalst-Waalre. Tegelijkertijd wil AWB voorkomen dat verkeersmaatregelen leiden tot verplaatsing van overlast.

AWB acht de aanleg van een tweede verkeersverbinding tussen Aalst en Waalre noodzakelijk. Door woningbouwontwikkelingen in Waalre-noord en De Voldijn, nabij de High Tech Campus, neemt de verkeersdruk toe. Daarnaast is een tweede verbinding van groot belang bij calamiteiten, aangezien de Willibrorduslaan momenteel de enige verbinding vormt tussen de twee kerkdorpen.

AWB ziet mogelijkheden voor een nieuwe verbinding tussen de Burgemeester Mollaan en de Onze Lieve Vrouwedijk, parallel aan de A2, binnen het daarvoor aangewezen zoekgebied.

AWB wil geen verdere toename van verkeer op bestaande hoofdwegen binnen de kernen. Ter verbetering van de verkeersveiligheid en leefbaarheid pleiten wij voor het instellen van een maximumsnelheid van 30 km/u op o.a. de Raadhuisstraat.

AWB wil sluipverkeer zoveel mogelijk weren of reguleren. Het volledig afsluiten van straten voor gemotoriseerd verkeer achten wij niet wenselijk, omdat verkeer zich dan verplaatst en elders nieuwe overlast veroorzaakt. Verkeersmaatregelen moeten integraal en doordacht worden genomen. Bij de planvorming van nieuwbouwwijken moet rekening worden gehouden dat dit geen extra sluipverkeer veroorzaakt.

AWB streeft naar goed bereikbaar openbaar vervoer voor alle inwoners. Dit geldt in het bijzonder voor ouderen, voor wie bereikbaarheid van de regio essentieel is. De taxbus, buurtbus, lijnbussen en initiatieven zoals ANWB AutoMaatje leveren hieraan een belangrijke bijdrage en verdienen blijvende ondersteuning. Waar nodig stimuleren dat lijnbussen routes aanpassen (bijvoorbeeld Ekenrooi-zuid).

De reeds ingestelde 30 km-zones en het weren van doorgaand vrachtverkeer op de Eindhovenseweg en de Traverse hebben bijgedragen aan minder fijnstof en meer verkeersveiligheid. AWB wil deze lijn voortzetten.

Hoewel Aalst-Waalre in hoofdzaak een woon- en leefgemeente is en geen industriële gemeente, kent Aalst-Waalre een rijk en divers aanbod aan werkgelegenheid. Dit betreft zowel de dienstverlenende sector als de maakindustrie. Deze werkgelegenheid is van groot belang voor de lokale economie en voor de bestaanszekerheid van onze inwoners.

AWB vindt het essentieel om de vestiging van bedrijven die passen bij het karakter van Aalst-Waalre te stimuleren en de bestaande werkgelegenheid te behouden. Daarbij richten wij ons nadrukkelijk op milieuvriendelijke en duurzame commerciële activiteiten. Voor deze vormen van bedrijvigheid willen wij een aantrekkelijk en toekomstbestendig vestigingsklimaat bieden.

Ter verbetering van dit vestigingsklimaat pleit AWB voor het upgraden en toekomstbestendig maken van het bedrijventerrein De Voldijn. Daarnaast vinden wij het van groot belang dat de plannen voor de herinrichting en revitalisering van winkelcentrum De Bus in het kerkdorp Waalre zo spoedig mogelijk worden gerealiseerd. Een aantrekkelijk winkelcentrum draagt niet alleen bij aan de lokale economie, maar ook aan de leefbaarheid en sociale samenhang.

De komende jaren zet het werkbedrijf Ergon sterk in op het bevorderen van de uitstroom van werknemers naar het reguliere bedrijfsleven, bij voorkeur in vaste dienstverbanden en niet op basis van detachering. AWB vindt het teleurstellend dat de gemeente Waalre als deelnemende gemeente hier tot nu toe onvoldoende invulling aan heeft gegeven.

Ook binnen de gemeentelijke organisatie zelf zijn er mogelijkheden om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt structureel in dienst te nemen. Daarnaast wil AWB dat organisaties die subsidie ontvangen van de gemeente, waar mogelijk, verplicht worden om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt werk te bieden. Daarbij denken wij onder andere aan organisaties zoals Stichting Het Huis van Waalre.

Inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt moeten volwaardig kunnen deelnemen aan de samenleving. Dat kan alleen wanneer zij beschikken over voldoende inkomen, rust en bestaanszekerheid. AWB zal alle initiatieven die hieraan bijdragen actief stimuleren en faciliteren.

Binnen de Brainportregio wordt steeds vaker gewezen op de mogelijke risico’s die samenhangen met de zeer snelle en grootschalige economische expansie in de regio. Daarbij wordt met name gewezen op de dominante rol van ASML.

AWB deelt de zorgen dat een te sterke afhankelijkheid van één groot bedrijf risico’s met zich meebrengt voor de lange termijn. De regio zou daarom nadrukkelijk moeten inzetten op kwalitatieve groei in plaats van uitsluitend kwantitatieve groei. Dit betekent meer aandacht voor diversiteit in bedrijvigheid, duurzaamheid en leefbaarheid, en minder afhankelijkheid van de economische levensloop van één onderneming.

AWB vraagt nadrukkelijk aandacht voor deze zorgen binnen regionale samenwerkingsverbanden en wil dat de belangen van kleinere gemeenten zoals Waalre hierin voldoende worden meegewogen.

Om als gemeente zelfstandig te blijven werken we regionaal met diverse gemeenten op verschillende taakgebieden samen.

Met de schaalgroei van de regio komen ook de voorzieningen steeds verder onder druk te staan. Naast de zorg voor voldoende woningen dienen we gelijktijdig te zorgen voor een gezonde leefomgeving en voldoende fysieke ruimte voor eerstelijnszorg in elk kerkdorp, waaronder huisartsen en apotheken en voor voldoende scholen, sportvoorzieningen en ontmoetingsplekken.

Ook dit is een essentieel onderdeel van kwalitatieve groei. Wanneer de groei zich uitsluitend vertaalt in meer inwoners en meer woningen, zonder dat voorzieningen meegroeien, lopen we vast. Dit gaat ten koste van de kwaliteit van leven en de leefomgeving. AWB vindt dat hier zowel lokaal als regionaal veel nadrukkelijker op moet worden gestuurd.

Voor AWB is een gedegen financiële huishouding met een sluitende begroting een uitgangspunt. De financiële middelen van de gemeente worden grotendeels opgebracht door onze inwoners, onder andere via de Onroerendezaakbelasting (OZB). Het gaat hierbij om gemeenschapsgeld, waar zorgvuldig en verantwoord mee moet worden omgegaan.

Waalre is een financieel gezonde gemeente en AWB wil dat zo houden. Dit betekent dat uitgaven realistisch en onderbouwd moeten zijn en dat structurele lasten alleen worden aangegaan wanneer deze ook structureel kunnen worden gedekt.

AWB zal de OZB, buiten de reguliere prijsindexatie om, alleen verhogen wanneer dit aantoonbaar noodzakelijk is, wanneer een gedegen motivatie kan worden gegeven en wanneer bezuinigingen of alternatieve oplossingen niet mogelijk blijken. Belastingen verhogen is voor AWB altijd het laatste middel, niet het eerste.